Een vereniging is een organisatie met minimaal 2 leden die samen een maatschappelijk doel willen bereiken. Bijvoorbeeld samen sporten, activiteiten organiseren voor de buurt of de natuur beschermen.
Een vereniging mag winst maken, maar winst maken mag niet het doel zijn. U moet de winst gebruiken voor de activiteiten van de vereniging. U mag de winst dus niet onder de leden verdelen.
Elke vereniging moet minimaal een keer per jaar een algemene ledenvergadering houden. Tijdens deze vergadering worden beslissingen genomen over de organisatie. Elk lid heeft één stem op de ledenvergadering. De leden benoemen het bestuur tijdens de ledenvergadering. Daarbij bepalen zij zelf hoeveel bestuurders zij kiezen. Vaak zijn dat een voorzitter, secretaris en penningmeester.
Het bestuur leidt de vereniging. Een vereniging heeft geen aandeelhouders. Het geld van een vereniging komt binnen via de contributies die leden betalen. En bijvoorbeeld via donaties en inzamelingsacties.
Lees meer over de taken en regels voor het bestuur van de vereniging bij KVK.
Er zijn 3 soorten verenigingen:
Dit type vereniging is een rechtspersoon. Dat betekent dat de vereniging bijvoorbeeld een huis kan kopen, geld kan lenen en een erfenis kan ontvangen. Bestuurders zijn meestal niet privé aansprakelijk, behalve bijvoorbeeld bij wanbestuur. U richt een vereniging met volledige rechtsbevoegdheid op bij de notaris.
Dit type vereniging richt u op zonder een notaris. De informele vereniging heeft minder rechten en kan bijvoorbeeld geen gebouw kopen. Bestuurders zijn vaak ook privé aansprakelijk voor de verplichtingen van de informele vereniging.
Alle eigenaren van een appartement in Nederland zijn verplicht lid van een Vereniging van Eigenaars (VvE). Deze zorgt voor de gemeenschappelijke taken, zoals onderhoud van het gebouw en de technische installaties. De VvE heeft ook een aantal verplichtingen. Ze moet minimaal één keer per jaar vergaderen. Ook moet de VvE een reservefonds opbouwen én een jaarrekening opstellen. Elke VvE moet zich inschrijven in het Handelsregister. Lees meer over de Vereniging van Eigenaars.
Een vereniging met volledige rechtsbevoegdheid richt u op bij de notaris. Dit kost geld. De notaris stelt de notariële akte op. Op de oprichtingsakte staan in elk geval deze onderwerpen:
De notaris schrijft uw vereniging daarna in bij het Handelsregister van KVK. Inschrijven kost eenmalig € 85,15. De notaris schrijft ook alle bestuurders in. Let op: zolang de vereniging niet is ingeschreven in het Handelsregister bent u als bestuurslid aansprakelijk.
Bij de oprichting schrijft de notaris ook de uiteindelijk belanghebbenden van uw vereniging in bij het UBO-register van KVK. Dat zijn personen die directe of beslissende invloed hebben op de vereniging.
Als u een vereniging met beperkte rechtsbevoegdheid opricht, hoeft u niet naar de notaris. Ook hoeft u deze niet in te schrijven bij KVK. Als u de vereniging wel inschrijft in het Handelsregister, beperkt u de hoofdelijke aansprakelijkheid van de bestuurders.
U bent wettelijk verplicht een administratie van de vereniging bij te houden. Die moet u minimaal 7 jaar bewaren. De administratie bestaat uit:
De penningmeester moet het financiële overzicht bespreken op de ledenvergadering.
Een vereniging zonder onderneming betaalt geen vennootschapsbelasting. Voert u wel structureel commerciële activiteiten uit? Dan betaalt u vennootschapsbelasting (vpb) over de winst. U kunt gebruikmaken van de aftrekposten voor vennootschapsbelasting, zoals verschillende vormen van investeringsaftrek.
Lees wanneer een vereniging wel of geen vpb betaalt op Belastingdienst.nl
Of de vereniging btw moet inhouden en afdragen aan de Belastingdienst, hangt af van uw specifieke situatie.
Lees meer over btw voor verenigingen op Belastingdienst.nl
Een vereniging met volledige rechtsbevoegdheid is een rechtspersoon. U bent als bestuurder meestal niet aansprakelijk voor de financiële verplichtingen van de vereniging. Bijvoorbeeld als de vereniging schulden krijgt.
Er zijn uitzonderingen. Bestuurders zijn bijvoorbeeld wel persoonlijk aansprakelijk:
Lees meer over bestuurdersaansprakelijkheidLet op: u moet bestuurswisselingen binnen 8 dagen doorgeven aan KVK. Afgetreden bestuurders die nog in het Handelsregister staan, lopen het risico aansprakelijk te worden gesteld.
Heeft uw vereniging beperkte rechtsbevoegdheid? Dan bent u als bestuurder met uw privévermogen aansprakelijk voor de verplichtingen van de vereniging. U kunt uw aansprakelijkheid beperken door de vereniging in te schrijven in het Handelsregister. Dan zijn eerst de vereniging en daarna de bestuurders aansprakelijk.
Het bestuur is als geheel tekenbevoegd. Dat betekent dat de bestuurders samen namens de vereniging contracten mogen tekenen of bepaalde rechtshandelingen kunnen uitvoeren.
Bij een vereniging zijn bestuursleden niet automatisch zelfstandig bevoegd. Maar u kunt dit wel afspreken in de statuten.
Het bestuur kan ook iemand anders een volmacht geven. Dat is een verklaring waarin staat dat deze persoon ook namens de vereniging kan handelen. Deze persoon is de gevolmachtigde. U schrijft de gevolmachtigde in in het Handelsregister met Formulier 13. Dit is niet verplicht, maar wel handig. Zo weten uw zakenpartners zeker wie er mag handelen namens het bedrijf.
Met een vereniging kunt u personeel aannemen. Voor het personeel betaalt u loonheffingen en sociale premies. Als de vereniging voor het eerst een werknemer aanneemt, dan moet u de vereniging als werkgever registreren bij de Belastingdienst.
Lees wat u moet regelen als u voor het eerst personeel aanneemt
Bestuurders zijn vaak vrijwilligers. Maar een vereniging kan een bestuurder ook in loondienst nemen. De bestuurder moet dan in opdracht van de vereniging werken en een salaris krijgen dat past bij het werk dat die doet.
De regels voor bestuurders bij een vereniging met ANBI- of SBBI-status zijn anders. Dan mogen bestuurders niet in dienst zijn bij de vereniging. Meestal krijgen zij alleen een vergoeding voor gemaakte kosten.
Bent u als bestuurder in loondienst, dan bent u werknemer voor de sociale verzekeringen. Als u niet in loondienst bent, dan valt u niet onder de werknemersverzekeringen. Wel kunt u zich vrijwillig verzekeren. Ook kunt u zelf pensioen opbouwen.
Wilt u de vereniging beëindigen? Dan moet de algemene ledenvergadering eerst besluiten de rechtspersoon te ontbinden. Een ontbonden rechtspersoon houdt niet direct op te bestaan. De rechtspersoon is pas beëindigd als alle schulden en uitkeringen zijn betaald. Blijft er vermogen over? U heeft in de statuten bepaald waar het geld heen gaat.
Mogelijk gemaakt door